Soter Jaxa-Małachowski (1867 Wolanów - 1952 Kraków), Jezioro Garda nocą, 1919 r.

olej, płótno, 42 × 58 cm
sygn. i dat. p. d.: „S Jaxa/1919.”

na krośnie napis: „Lago Di Garda nocą.” oraz nalepki składu materiałów malarskich: „Martel” Marka Ochronna Fabryka Wyrobów Drzewnych w Stryszowie.

Ważną rolę w kształtowaniu artystycznej wrażliwości Jaxy-Małachwoskiego odegrały jego podróże do Włoch. Artysta odwiedził ten kraj m.in. w latach 1905, 1925 i 1928. Wyjazdy te zaowocowały serią prac o tematyce śródziemnomorskiej – widoki miejskie, laguny, wybrzeża, które odróżniają się od jego późniejszych pejzaży bałtyckich. Do wspomnień z włoskich podróży Jaxa wielokrotnie będzie powracać już po powrocie do kraju. Piękna Italia dostarczyła artyście zarówno nowych tematów jak i spojrzenia na światło, barwę. Prace z tych podróży pokazywały również atmosferę miejsca, czego doskonałym przykładem jest prezentowany nokturn z 1919 roku „Jezioro Garda nocą”. Kompozycja utrzymana w chłodnych tonacjach błękitów, fioletów i szarości ukazuje pełnię księżyca, którego blask odbija się w spokojnej tafli wody, tworząc delikatną, świetlistą smugę. Ta romantyczna scena utrzymana jest w melancholijnym, refleksyjnym nastroju. Obraz oddaje aurę ciszy i spokoju nocy, a zarazem pewien nastrój tajemnicy. Subtelne światło księżyca kontrastuje z ciemnymi partiami krajobrazu, podkreślając grę światła i cienia.